Projekty Unijne

Znajdź w serwisie

FACEBOOK

Konkursy

ZAPOZNAJ SIĘ Z NASZĄ OFERTĄ CIEKAWYCH KONKURSÓW I OLIMPIAD

Mapa

poniedziałek, 14 czerwiec 2021 12:20

Magia kuchennych ogrodów - Zwierzęta w ogrodzie

Oceń ten artykuł
(0 głosów)

Zwierzęta to nieodzowny element każdego ogrodu. Wielu z nas może nawet nie zdaje sobie sprawy, że bez zwierząt nasz ogród byłby martwy. Organizmy zwierzęce w ogrodzie możemy podzielić według wielkości od zupełnie małych wręcz niedostrzegalnych jak niewielkie owady, pajęczaki poprzez większe owady zapylające i motyle, ślimaki, płazy, gady a skończywszy na ptakach i małych ssakach. Czy jednak tylko takie stosunkowo niewielkie zwierzęta żyją w naszych ogrodach? Wszystko zależy od położenie ogrodu. Nierzadko, głównie w nocy, nasze ogrody mogą odwiedzać wcale nie tak małe drapieżne ssaki takie: jak łasice, kuny, a w ogrodach otwartych lisy i borsuki.

Większość zwierząt, które pojawiają się w naszych ogrodach ma jakąś rolę do odegrania. Dla nas szczególnie istotne są te zwierzęta, które przynoszą nam korzyści. Mogą to być zarówno wrażenia estetyczne wynikające z pięknego śpiewu jak to jest w przypadku ptaków czy też zachwycać nas magią kolorów, co jest cechą motyli. Jednak dla rasowych ogrodników szczególnie ważne są zwierzęta, które są naszymi sprzymierzeńcami. A kto jest sprzymierzeńcem człowieka w ogrodzie?  -każdy organizm, który jest wrogiem naszych wrogów czyli głównie organizmów, które niszczą uprawiane przez nas rośliny.

Jednym z większym sprzymierzeńców człowieka w ogrodzie są jeże, które w swojej diecie posiadają m.in. ślimaki (w tym nagie, czyli te najbardziej szkodliwe w uprawach warzywnych). Występują one głównie w dużych ogrodach otoczonych terenami zakrzewionymi i zadrzewionymi. Bytują także w miastach, dlatego przyciągnąć jeża do ogrodu nie jest wcale tak trudno. Jak zadbać aby jeż był częstym gościem w naszym ogrodzie? Najprościej stworzyć dla niego zimową kryjówkę. Jeże, podobnie jak niedźwiedzie czy świstaki, zapadają w sen zimowy. Potrzebują do tego odpowiedniego ukrycia. Najprostszym będzie sterta liści pozostawiona w ustronnym miejscu ogrodu. Jeśli sterta ta będzie corocznie zostawiana w jednym miejscu przez kilka lat, tym większa szansa na przyciągnięcie jeża. Można oczywiście próbować zbudować lub zakupić specjalny domek dla jeży, jednak to właśnie pryzma bezładnie ułożonych liści jest najbardziej naturalnym miejscem zimowania dla tego sympatycznego zwierzaka.

Grupą zwierząt, którą wszyscy chętnie witają w ogrodzie są ptaki. Dzieje się tak nie tylko ze względu na ich śpiew ale także ze względu na to, że zdecydowana większość z nich to zwierzęta owadożerne. Zjadają mnóstwo owadów, w tym szczególnie tych najbardziej uciążliwych dla ogrodnika (np. gąsienice motyli) ale i osoby, która ogród traktuje jako strefę relaksu (zjadają muchy i komary!). Jak przyciągnąć ptaki do ogrodu? Przede wszystkim bioróżnorodnością. Nudne ogrody, w których dominują kamienie i głazy oraz nieliczne formowane rośliny nie są dobrym miejscem dla bytowania ptaków. Im ogród bardziej urozmaicony, im więcej posiada roślin (szczególnie naszych rodzimych) tym prawdopodobieństwo pojawienia się ptaków jest większe. Dobrym sposobem na przyciągnięcie ptaków jest też ustawienie w ogrodzie poidła. Poidło takie powinno być systematycznie czyszczone, a woda wymieniania. Ptaki, szczególnie w upalnym lecie, wręcz poszukują miejsc, w których mogą zaspokoić swoje pragnienie. Jeśli chcemy aby ptaki pozostały z nami na dłużej, a posiadamy ku temu warunki, możemy zainstalować również budki lęgowe. Nie sposób omówić wszystkich typów budek jakie są dostępne na rynku. Warto taką budkę wykonać samemu, należy jednak trzymać się kilku kardynalnych (podstawowych) zasad. Budki lęgowe budujemy tylko z litego drewna, najlepiej nieheblowanych desek. Czemu takich? Taka „szorstka” deska ułatwia ptakom, szczególnie pisklętom przed wylotem, poruszanie się i wyjście na zewnątrz. Dobrze budkę zaprojektować w ten sposób aby dało się ją otworzyć. Najlepszym rozwiązaniem jest zastosowanie otwieranej przedniej ścianki. Umożliwia to czyszczenie zawartości, jednak tylko i wyłącznie po sezonie lęgowym! Ważne, aby budka nie posiadała patyczków i innych niepotrzebnych elementów wystających. Ptaki z nich nie korzystają, a są one tylko ułatwieniem dla drapieżników, które potrafią się po nich wspinać. Arcyważnym aspektem jest mocowanie budki. Najlepiej budkę przybić do słupa lub drzewa, wtedy imituje naturalne miejsce lęgowe. W przypadku mocowania do drzewa najlepiej stosować gwoździe miedziane lub miedziowane, pamiętając aby nie wbijać  gwoździ do końca. Dlaczego? Ponieważ drzewo rośnie a objawem jego wzrostu jest oprócz zwiększania wysokości także powiększanie obwodu co może oznaczać, że po kilku latach nasza budka zostanie dosłownie wypchnięta przez drzewo. Polecamy stosować wymiary budek i otworów wlotowych wg autorstwa prof. Sokołowskiego. Budki takie można znaleźć w sklepach lub odszukać w Internecie ich wymiary i zrobić samemu. Jak wiadomo część ptaków zostaje u nas także na zimę. Wśród tych skrzydlatych zwierząt są również takie, które na zimę do nas przylatują. Jak zachęcić ich do korzystania z naszego ogrodu? Przede wszystkim sadzić drzewa i krzewy, których owoce mogą być ich pokarmem. Do takich drzew można zaliczyć większość gatunków z rodziny różowatych np. jarzęby (w tym szczególnie jarzębinę), głogi, dzikie róże oraz jabłonie (polecane są szczególnie stare odmiany o stosunkowo niewielkich owocach, które niezbierane wiszą aż do końca zimy). Ptaki można też dokarmiać. I tutaj trzeba jednak trzymać się kilku ważnych zasad. Pierwsza i najważniejsza jest taka, że jeśli decydujemy się dokarmiać ptaki robimy to całą zimę. Jeśli w połowie zimy przestaniemy dokarmiać ptaki, które przyzwyczaiły się do naszego karmnika, z całą pewnością większość z nich może mieć problem z dotrwaniem do jej końca. Druga zasada to stosowanie tylko i wyłącznie pokarmów ziarnistych (szczególnie wartościowe są oleiste ziarna słonecznika) a w przypadku tłuszczy najlepiej sprawdza się kawałek świeżej słoniny przymocowanej kawałkiem sznurka lub drutu.

Niestety i wśród ptaków mogą być i takie gatunki, które średnio lubimy w ogrodach. Przykładem mogą być szpaki, które w pewnych okresach roku mogą powodować duże szkody zjadając np. wiśnie czy czereśnie. Warto jednak wiedzieć, że są naturalne sposoby jak temu zaradzić. Jednym z najciekawszych jest powieszenie na wiśni czy czereśni budki lęgowej dla szpaków! Ktoś powie, że pomysł ten jest szalony. Czy na pewno? Szpak posiadający miejsce lęgowe będzie aktywnie bronił swojego terytorium. W momencie kiedy w budce będą jaja lub pisklęta nie mile będzie widziane towarzystwo kilkudziesięciu osobników własnego gatunku, które będą przepędzane!  

Ostatnią ale najliczniejszą grupą zwierząt jakie zamieszkują ogrody są bezkręgowce, a wśród nich owady. Szczególnie istotna jest grupa zwana zapylaczami. Tylko dzięki nim niektóre gatunki roślin są zdolne do wytworzenia owoców. Co ciekawe do zapylaczy zalicza się nie tylko pszczołowate ale także mrówki, motyle, a nawet niektóre chrząszcze. Jednym ze sposobów przyciągnięcia do swojego ogrodu zapylaczy jest sadzenie roślin, tak aby w praktycznie w każdej porze roku znajdowały się w ogrodzie okazy kwitnące. Pomimo prostej budowy owady potrafią wytworzyć mechanizmy, które utrwalają w ich „pamięci” miejsca, w których przez cały rok mogą odnaleźć pyłek i nektar. Newralgicznym okresem kiedy zazwyczaj brakuje tzw. pożytków pszczelich jest druga część lata i jesień. Warto zaplanować dobór roślin kwiatowych i ziół w takich sposób aby znalazły się w nich okazy późno kwitnące. Na pewno przyczyni się to do wzmocnienia kondycji zapylaczy, którzy nabierając energii łatwiej przetrwają okres zimy. Dla osób szczególnie ceniących motyle warto zaproponować posadzenie w ogrodzie tzw. motylego krzewu tj. budlei Dawida. Owady nie wymagają wyszukanych odmian roślin, zdecydowanie chętniej pojawiają się w ogrodach naturalnych. Wynika to m.in. z tego, że wiele odmian roślin wytwarza kwiaty pełne, które być może dla człowieka są piękne i widowiskowe dla owadów jednak zupełnie nie przydatne gdyż nie są w stanie ich zapylać. Jeśli chcemy zatrzymać owady w swoim ogrodzie poleca się również tworzenie miejsc gdzie mogą się skryć o nawet rozmnażać. Budowa tzw. hoteli owadzich jest ostatnio bardzo modna. Ciężko przytoczyć wszystkie metody jakie można wykorzystać przy ich budowie. Podobnie jak w przypadku budowy schronień dla ptaków, warto trzymać się kilku podstawowych zasad. Pamiętajmy, że wszystkie materiały powinny pochodzić z natury. Drewno użyte do budowy owadzich schronień nie może podlegać malowaniu i impregnowaniu. Użycie najprostszych materiałów jak glina, słoma, trzcina czy kawałek drewna z nawierconymi otworami w zupełności wystarczy. Drugą istotną sprawą jest lokalizacja owadziego hotelu. Powinno być to miejsce osłonięte od wiatru i wystawione na promienie słoneczne. W przeciwieństwie to budek ptasich preferowana jest ciepła wystawa południowa i południowo-zachodnia.

Nade wszystko, niezależnie czy mamy do czynienia z małymi czy dużymi zwierzętami w ogrodzie powinniśmy szanować ich obecność. Pamiętać należy, że wraz z roślinami tworzą one sieć wzajemnych powiązań. Uszczuplenie lub zerwanie tej sieci może się odbić negatywnie na naszych uprawach.


 

Czytany 273 razy Ostatnio zmieniany poniedziałek, 14 czerwiec 2021 12:52

Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie.
Strona współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Schematu III Pomocy Technicznej. Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
Instytucja Zarządzająca PROW na lata 2007-2013: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Strona opracowana na zlecenie Urzędu Marszałkowskiego Województwa Opolskiego.

 

2015 | Wszystkie prawa zastrzeżone - ZOPK 

designed & hosted by